از محترم جناب استاد حبیب الله رفیع
دیشب یک دوست عزیز و گرامی به من خبر داد که کتاب "رویداد لویه جرگه دارالسلطنه 1303 در کابل زیر چاپ قرار دارد و امروز متن مقدماتی آنرا با یک مقدمه از جناب استاد رفیع از طریق ایمیل برایم فرستاد. وقتی آنرا مشاهده کردم، به تعجب شدم که این کتاب را بصورت مکمل اینجانب به تقریب نود و هفتمین سالگرد استقلال کشوربه سلسله در 28 قسمت سر از 10 آگست تا 21 سپتمبر 2016 در وبسایت وزین افغان جرمن آنلاین که روزانه هزارها هموطن در داخل و خارج کشور خواننده دارد، با ایزاد یک مقدمه راجع به تاریخچه لویه جرگه ها در کشور به نشر سپرده بودم.
در یک قسمت مقدمه و عرض مرام آن نوشتم: رویداد لویه جرگه دارالسلطنه 1303" عنوان کتابی است که به حیث یک سند تاریخی یکی از مهمترین رویداد های عصر امانی یعنی جریان تدویر، مباحثات و نتایج حاصله لویه جرگه سال 1303 را به قید قلم آورده است. این لویه جرگه بروز پنجشنبه مورخ 20 سرطان 1303 ش (11 جولای 1924م) در پغمان با حضور 1054 نفر و زیر نظر اعلیحضرت امان الله خان غازی دائر گردید و تا روز پنجشنبه 9 اسد (31 جولای) جمعاً مدت 20 روز دوام کرد. دراین کتاب جریان مکمل مباحثات به وسیله کاتبان تحت مراقبت مولوی برهان الدین خان کشککی به اصطلاح معمول آنوقت "قلمبند" گردیده و بعد از مقایسه یادداشتهای کاتبان و تصدیق صحت آن به تعداد یک هزار نسخه در مطبعه سنگی وزارت حربیه درکابل چاپ شده است.
این سند تاریخی بعد از سقوط رژیم امانی چه در دوره سقوی و چه بعد از آن احتمالاً بطور عمدی جمع آوری و تدریجاً ازبین برده شد و بسیار کمیاب و حتی نایاب گردید به جز چند نسخه معدود آن که در دست بعضی ها باقی مانده بود، چنانکه در کتابفروشی های قدیم شهر حتی بعضی ها نام آنرا نشنیده بودند.
وقتی چند سال قبل یک کاپی این کتاب را از طریق یک دوست عزیز بدست آوردم، به این فکر بودم که درفرصت مساعد این سند تاریخی را مطابق به نسخه اصلی بازنشر کنم که خوشبختانه این فرصت در سال 2016 میسر گردید. موضوع بازنشر آنرا با دو همکار دیگر هریک محترمان آقای محمد ایاز نوری آزادی و آقای نازکمیر زهیربلخی در میان گذاشتم که در مورد تایپ بعضی قسمت های کتاب وعده همکاری دادند. ما هر سه تصمیم گرفتیم به خواست خدای بزرگ (ج) این کتاب را در قدم اول به سلسله در پورتال وزین افغان جرمن آنلاین به نشر بسپاریم و در قدم بعدی آنرا به تقریب صدمین سالگرد استرداد استقلال کشوربه حیث یک کتاب مستقل به چاپ برسانیم.
همان بود که در شروع سال جاری متن منتشره افغان جرمن آنلاین را به شکل یک کتاب مستقل در آورده و در ماه سرطان (جولای 2019) آنرا تکمیل و سپس یک کاپی "وورد" آنرا به مطبعه عازم ارسال داشتم تا اگر ممکن باشد آنرا به استقبال از صدمین سالگرد استقلال کشور به چاپ برساند. متأسفانه مطبعه عازم از آن به بعد جوابی برایم نداد، با آنکه چندین ایمیل به ایشان فرستادم. برای ثبوت این کار چند صفحه اول شامل دیزاین پشتی،عنوان کتاب در داخل، عکس شاه امان الله غازی، مشخصات کتاب و اهدائیه با فهرست مندرجات را که در نسخه "وورد" کتاب به مطبعه عازم ارسال داشتم، طور نمونه در اینجا تقدیم میدارم: (مجموع صفحات کتاب به شمول نوشته اینجانب در باره تاریخچه لویه جرگه ها به 447 صفحه میرسد)
گردآورنده و نویسندۀ نسخه اصلی:
مولوی برهان الدین کشککی
نشر مجدد با ایزاد یک مقدمه از:
داکترسیدعبدالله کاظم
به همکاری: محمد ایاز نوری (آزادی) و
نازکمیر زهیربلخی
"رویداد لویه جرگه
دارالسلطنه ۱۳۰۳"
به تقریب صدمین سالگرد
استرداد استقلال افغانستان
یادآوری: نشر مجدد این کتاب نخست در سایت وزین "افغان جرمن آنلاین"
از تاریخ دهم آگست تا سیزدهم سپتمبر ۲۰۱۶م در ۲۸ قسمت
به اهتمام داکترسید عبدالله کاظم به نشر رسیده است.
اهداء به نام نامی اعلیحضرت غازی امان الله شاه ـ محصل استقلال
و شاه ترقیخواه و عدالت گستر و همه شهداء و خدمتگذاران
واقعی راه آزادی میهن عزیز افغانستان
مشخصات کتاب:
نام کتاب: رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳
گردآورنده و نویسندۀ نسخه اصلی: مولوی برهان الدین کشککی
چاپ اول: ۱۱ دلو ۱۳۰۳ شمسی (۳۱ جنوری ۱۹۲۵ م)
محل چاپ اول: مطبعه وزارت حربیه ـ کابل
ناشر و مهتمم چاپ دوم: داکتر سیدعبدالله کاظم
به همکاری: محمد ایاز نوری (آزادی) و نازکمیر زهیربلخی
محل و سال چاپ دوم: .......................
کلیه حقوق طبع و تکثیر برای ناشر محفوظ است
آدرس ایمیل: drkazemsa@yahoo.com
فهرست مندرجات
مقدمه و عرض مرام:
«نگاه اجمالی برتاریخچه لویه جرگه ها و معرفی مختصر کتاب» (داکتر سیدعبدالله کاظم)
تقریظ:
«د ۱۳۰۳ ل کال د لویې جرګې د رپوټ په باب مې دغه په لنډون ارزونه» (محمد ایاز نوری آزادی)
تقریظ:
«شاه بی بدیل » (نازکمیر زهیر بلخی)
آغاز متن کتاب:
ــ تمهید
ــ تسوید اعلان لویه جرگه
ــ سواد فرمان لویه جرگه
ــ گزارشات عید سعید اضحی بدارالسلطنه کابل
ــ خطبه اولی پادشاه دیانت اکتناه افغان بروز عید قربان
ــ خطبه ثانی
ــ گزارشات حفلۀ شریفۀ لویه جرگه ۱۳۰۳
ــ نطق اعلیحضرت غازی بتقریب افتتاح لویه جرگه (در سلام خانه)
ــ عریضۀ جوابیه دعائیۀ هیئت لویه جرگه بحضور شاهانه
ــ ورود لویه جرگه در صیفیۀ پغمان
ــ ترتیبات مهمانی لویه جرگه
ــ ملاقات خصوص لویه جرگه بحضور شاهانه
ــ امات و خطابت همایونی بروز جمعه ۲۶ سرطان در جامع امانیه پغمان
ــ خطبه اولی
ــ خطبه ثانی
ــ لایحۀ نظمیۀ مجلس لویه جرگه
ــ کوائف روز نخستین
ــ نقشه مجلس لویه جرگه و اصول اخذ موضع آن
ــ نطق اعلیحضرت غازی قبل از آغاز لویه جرگه بروز شنبه ۲۸ سرطان
ــ نطق رئیس صاحب شورای دولت
ــ نطق وکیل صاحب خارجیه
ــ عهد نامه افغانیه با روسیه
ــ معاهده ایطالیا
ــ قرائت معاهده ایطالیا و افغان
ــ عهد نامه افغانیه با انگلیس
ــ کوائف لویه جرگه در ظهرشنبه ۲۸ سرطان
ــ معاهده افغانیه با ترکیه
ــ یوم یکشنبه ۲۹ سرطان روز دوم لویه جرگه (ادامه بحث عهدنامه ترکیه و خلافت اسلامیه)
ــ معاهده ایران با افغانستان
ــ معاهد افغانی و فرانسوی
ــ معاهده افغانستان با آلمان
ــ معاهده افغانستان با بلچیک
ــ خواهش قیام مناسبات افغان با جاپان
ــ نظریات و مشاورات لویه جرگه در مسائل داخلیه (روز یکشنبه ۲۹ سرطان بعد ازظهر)
ــ قرائت نظامنامه اساسی
ــ مذاکرات روز دوشنبه ۳۰ سرطان
ــ قرائت نظامنامه نکاح و عروسی و ختنه سوری
ــ ظهر دوشنبه ۳۰ سرطان
ــ قرائت نظامنامه تعزیه داری
ــ نظامنامه تجاریه
ــ کوائف روز سه شنبه ۳۰ سرطان
ــ روز چهارشنبه اول اسد
ــ نظامنامه محصول مال مواشی
ــ مذاکرات ظهر چهارشنبه
ــ نظامنامه للمی و مالیه
ــ نظامنامه نفوس
ــ کوائف روز پنجشنبه ۲ اسد وقت صبح
ــ مبحث محصول گمرکی
ــ کوائف روز جمعه ۳ اسد
ــ روز شنبه ۴ اسد
ــ ظهر یکشنبه ۵ اسد
ــ خلاصه مذاکرات و تعدیلات لویه جرگه:
1ـ علمای منتخبه لویه جرگه افغانستان
2 ـ تألیف فتاوی امانیه
3 ـ تعزیرات بالمال
4 ـ نکاح صغیره
5 ـ امورات تجاریه
6 ـ تذکره نفوس
7 ـ عدم تحدید جزا قبل از وقوع
8ـ حبس جانی الی زمان ظهور صلاح و آثار توبه
9 ـ حکم قاضی به امارات قویه
10 ـ قتل سارق بتکرار سرقه
11 ـ شمولیت قضات در محاکم مامورین
12 ـ عوض نفوس و بدل عسکری
13 ـ دارلعلوم اسلامیه و مکتب حفاظ
14 ـ مسائل احستابی
15 ـ ضرورت تعلیم نسوان در نشیمنهای شان
16 ـ مجازات اشخاصیکه برازواج خود عدالت نکند
17 ـ تعدیل و تشریح سه ماده نظامنامه اساسی
18 ـ توصیۀ تأکید لویه جرگه برای حکومت متبوعه خود
ــ تشکیل جمعیته العلما در تمام افغانستان
ــ موعده انعقاد لویه جرگه
ــ تأکید تعلیم
ــ تأکید پوشیدن البسه وطنی
ــ تعدیل صنایع
ــ گزارشات دو شنبه ۶ اسد از صبح تا عصر
ــ مذاکرات سه شنبه ۷ اسد (وداع عمومی) [تذکرات مفصل در باره بغاوت سمت جنوبی]
ــ نقل عریضۀ لویه جرگه بحضور شاهانه بروز وداع
ــ گزارشات روز چهارشنبه ۸ اسد
ــ روز پنجشنبه ۹ اسد [ختم لویه جرگه)
ـ لست شرکای محترم لویه جرگه
ــ غلطنامه
ــ صورت تصدیق و تصحیح ریاست محترم شورای دولت
ــ نمونه مدال (نشان) یادگاری برای اعضای لویه جرگه [ختم کتاب]
ـ سوانح مختصر مولوی برهان الدین خان کشککی [داکتر سیدعبدالله کاظم]
×××××
کتاب رویداد لویه جرگه 1303 در 28 قسمت سر از 10 اگست 2016 به ترتیب ذیل در افغان جرمن آنلاین از شماره 291 تا شماره 320 به نشر رسیده که میتوان انرا در آرشیف نویسندگان زیر نام اینجانب مطالعه کرد. سلسله نشر آن قرار ذیل است:320 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت بیست و هشتم و ختم کتاب319 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت بیست و هفتم318 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت بیست و ششم317 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت بیست و پنجم316 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت بیست و جهارم315 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت بیست و سوم314 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت بیست و دوم313 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت بیست و یکم312 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت بیستم311 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت نزدهم310 ـ عرایضی خدمت سه دوست محترم و گرامی!309 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت هژدهم308 ـ رویداد لویه جرگه دارلسلطنه۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت هفدهم307 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت شانزدهم306 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ فسمت پانزدهم305 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" ( به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت چهاردهم304 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه 1303" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) ـ قسمت سیزدهم303 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان) قسمت دوازدهم302 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال کشور) ـ قسمت یازدهم301 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال کشور) ـ قسمت دهم300 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال کشور) ـ قسمت نهم299 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال کشور) ـ قسمت هشتم298 ت رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال کشور) ـ قسمت هفتم297 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال کشور) ـ قسمت ششم296 ـ توضیح مختصر در باره مقالۀ "لویه جرگه نام نهاد و لویه جرگه واقعی"295 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال کشور) ـ قسمت پنجم294 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال کشور) ـ قسمت چهارم293 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال کشور) ـ قسمت سوم292 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال کشور) ـ قسمت دوم291 ـ رویداد لویه جرگه دارالسلطنه ۱۳۰۳" (به تقریب نود و هفتمین سالگرد استرداد استقلال کشور) ـ قسمت اول
××××
با ارائه اسناد فوق گلایه من آنست: جناب محترم استاد رفیع که الحمدلله شخص با مطالعه و متشبث در نشرات داخل و خارج کشور میباشند، چگونه به این 28 قسمت نشر مسلسل کتاب رویداد لویه جرگه در پورتال وزین افغان جرمن آنلاین متوجه نشده اند که کتاب منتشره و آماده نشر بوسیلۀ اینجانب را دوباره رویدست گرفته آنرا با زحمت زیاد باز نویسی کردند. گذشته از آن در متن کتاب که آماده چاپ بوسیلۀ استاد رفیع گردیده، در صفحه مربوط مشخصات کتاب از مطبعه آن تذکر نرفته است. خدا کند این کتاب بوسیلۀ مطبعه عازم در کابل چاپ نشده باشد. از اینکه جناب استاد رفیع از آمادگی نشر مجدد کتاب بوسیلۀ اینجانب آگاهی نداشته اند، مایۀ تأسف عمیق من است.
شاید برای خوانندگان محترم این موضوع عادی باشد، چون آنها به اصطلاح: « سیب میخواهند، از هر درخت که باشد"، اما برای باغدار مهم است که نباید زحمت فراونش به یکدم به هدر برود. اینهم اگر محترم استاد رفیع که سخت به ایشان احترام دارم، دلیل عدم آگاهی از این سلسله را پیش آورند، بازهم با تأسف باید گفت که از یک استاد متشبث و صاحب مطالعه ابراز چنین بی خبری قابل تأمل خواهد بود. وقتی کتاب اخیرم تحت عنوان "زندگی سیاسی شهید محمد داؤد.." در ماه جولای 2019 در کابل بوسیلۀ مطبعه عازم چاپ شد، در لست آثار منتشره اینجانب سلسله 28 قسمت کتاب لویه در افغان جرمن درج میباشد (جلد سوم، صفحه 1278 تا 1281) و نیز تحت عنوان کتابهای آماده چاپ تحت شماره 2 از کتاب "رویداد لویه جرگه دارالسلطنه 1303" نام برده شده است (دیده شود: جلد سوم صفحه 1298). من این سه جلد کتاب را بوسیله جناب آقای مصطفی عمرزی برای مطالعۀ جناب آقای استاد رفیع طور تحفه تقدیم کردم که شاید ایشان با کنجکاوی عمیق که در مطالعه آثار دارند، متوجه تذکرات فوق شده باشند.
به هرحال بازهم به استاد حبیب الله رفیع که به خود زحمت داده و چنین کار مهم را انجام داده است، از صمیم قلب تبریک گفته و اینکه مرا با ضعف مالی که دارم از زیر بار گران مصرف چاپ آن کتاب سبکدوش ساختند، تشکر میکنم. میدانم که جناب شان نیز از نظر مالی قادر به تهیه پول چاپ نمیباشند، حتماً شخص یا مؤسسۀ دراینکار مساعدت کرده است که خدای بزرگ آن مرجع را نیز خیر دهد، به شرطیکه معاملۀ در میان نبوده باشد.
۲۰۲۰/۰۵/۰۴ احسان الله ارینزی
توضیحاتی در مورد یک ایراد اصولی داکتر سیدعبدالله کاظم
ً اخیرا یک کتاب مغتنم ششصد صحفحه ای، معاون سرمحقق استاد حبیب الله رفیع، به مناسبت صدمین سالګرد استرداد استقلال افغانستان، بنام (مجموعه نظامنامه ه ا و معاهدات جهانی افغانستان در دوره امانی) چاپ شده که یقینن ا مورد استفاده وسی ع اهل مطالع ه قرار خواهد ګرفت. پیشګفتار و ویراستاری متن کتاب، کار ارزشمند استاد رفیع است ک ه از سالیان متمادی مصروف جمع آوری اسناد در مورد عصر طلایی اعلیحضرت غازی امیرامان الله خان بوده و از چهار دهه بدینس و آرزو داش ت ت ا مجموع ه های پو ل های کاغذی افغانستان، نظامنامه های دوره امانی، معاهدا ت جهانی افغانستان در دوره امانی، حاکمیت قانون در افغانستان یا تفتیش کندهار در عصر امانی، راپور مفصل هیات شناسایی افغانستان آزاد و مقالات منتشره در کلکیسو ن های جریده امان افغان و امثالهم را ب ا تشریح و تحشیه د ر ً خدمت مرد م افغانستان و خاصتا نسل جوان کشور قرار دهد ت ا برای تحقیق و تفحص در تاریخ دوره امانی، معلومات مستند و دست اول در اختیار داشته باشند. استاد رفیع درین کتاب قابل قدر هفتاد جلد نظامنامه و هفت جل د معاهدات خارجی دولت امانی را جمع آوری نموده است . بعد از نشر کتاب استاد رفیع در کابل، داکتر سید عبدالله کاظم رییس اسبق پوهنځی اقتصاد پوهنتون کابل و یکی از محقیقین و نویسنده ګان خوشنام کشور، ک ه اینجانب افتخار شاګردی شان را در پوهنتون کابل دارم، طی یک یادداشتی که تحت نام (یک ګلایه جدی ام ا دوستانه از استاد حبیب الله رفیع) در سایت وزین افغان جرمن آنلاین به نشر رسیده، ادع ا نموده که این کتاب بصورت مکمل از طرف جناب شان، به مناسبت نود و هفتمین سالګرد استقلال کشور، ۲۸ در ب ا یک مقدمه راجع به تاریخچه لویه جرګه ه ا در افغانستان ۲۰۱۶ سپتمبر ۲۱ قسمت، آغاز از ماه اګست الی به نشر رسیده است . داکتر صاحب کاظم در قسمتی از نوشته خود در سایت افغان جرمن علاوه میکند که وی به همکاری دو دوست دګ ر خود آقایون محمد ایاز نوری ازادی و نازکمیر زهیر بلخی در نظر داشتند که این مجموعه را به تقریب صدمین سالګرد استرداد استقلال کشور ب ه حیث یک کتاب مستقل از طریق مطبعه عازم در کابل به چاپ رسانیده و توزی ع نمایند. قسمت، در سایت افغان ۲۸ در ۱۳۰۳ داکتر صاحب کاظم بعد از ارائه لست نشر کتاب رویداد لویه جرګه دارالسلطنه جرمن انلاین ګلایه میکند که جناب محترم استاد رفیع که الحمد الله شخص ب ا مطالعه و متشبث در نشرات داخل و قسمت نشر مسلسل کتاب رویداد لویه جرګه، در پورتال وزین افغان جرمن ۲۸ خارج کشور میباشد، چګونه به این متوجه نشده اند ک ه کتاب منتشره و آماده نشر اینجانب را دوباره رویدست ګرفته آن را ب ا زحمت زیاد باز نویسی کرده اند. ملاحظه صفحه داکتر صاحب کاظم در لست همکاران سایت افغان جرمن نشان میدهد که کتاب رویداد لوی ه . واقع ا به نشر رسیده، در ارشیف سایت محفوظ میباشد و داکتر صاحب ادعای خود را به کرسی مینشاند ۱۳۰۳ جرګه سه جلد از کتاب (زنده ګی سیاسی شهی د سردار محمد داوود ) ۲۰۱۹ داکتر صاحب کاظم در اخیر مینویسد که در سال را که در کابل توسط مطبعه عازم چاپ شده بود، توسط محترم مصطفی عمرزی بخدمت جناب رفیع صاحب ارسال نموده که در اخیر ان، در لست کتب آماده چاپ آماده چاپ نویسنده، از همین کتاب (رویداد لویه جرګه 1303 دارالسلطنه) نیز تذکار بعمل آمده است
من که شاګرد هر د و استاد عزیزالقدر هستم، ب ا مطالعه نوشت ه داکتر صاحب کاظم، موضوع را تلفونی ب ا استاد رفیع در میان ګذاشتم ت ا ببینم که نظر ایشان چیست؟ استاد در کمال تواضع ګفت که وی ب ه دلایل صحی و کهول ت ب ا پدیده های جدید تخنیکی و ارتباطی از قبیل کمیوتر و ایمیل و فیسبوک و واتساپ و وایبر و تلګرام و انستګرام و وایمو و چیز های دګری ازین قبیل آشنایی نداشته و از آنه ا استفاده نمیکند و ضمنن ا متوجه کتاب های اینده داکتر صاحب کاظم در کتاب مرحوم داوود خان نشده و استدلال نمو د که از زحمتکشی جناب شان در مورد نشر نظامنامه های دوره امانی اطلاع نداشته است. ت ا جایکه من استاد رفیع را از نزدیک میشناسم، میخواهم به داکتر صاحب کاظم اطمینان بدهم که چیزی را که استاد ً در مورد رسانه های برقی و اجتماعی ګفته اند، ک املا صحت دارد و استاد از هیچکدام استفاده نمیکند. در اخیر صحبت تلفونی استاد رفیع ګفت ک ه به شخصیت داکتر صاحب کاظم بحیث یک نویسنده و محقق و اندیشمن د قابل قدر افغانستان، از صمیم قلب احترام دارد و اګر چنانچه می فهمید که ایشان زحمت ګردآوری و تدوین نظامنامه های دوره امانی را متقبل شده و کتابی را در مورد آماده نموده، هرګز این کار را بصورت تکراری انجام نمیداد. من فقط خواستم ک ه بدینوسیله نظر استاد رفیع در مورد کتاب مور د بحث را به اطلاع داکتر صاحب کاظم برسانم. برای هر دومحقق و نویسنده ګرانمایه افغانستان عمر طولانی و پریار میخواهم!
Top of Form